Krzysztof Przegi?tka ››› Kartonowy model dla ka?dego

Uniwersalny zegar s?oneczny

25 listopada 2013, godz. 10:33
Aktualizacja: 28 listopada 2012, godz. 22:15
W?a?nie teraz, jesieni? 2013 roku, ukaza? si? drukiem kartonowy model uniwersalnego, r闚nikowego zegara s?onecznego [1]. Dzi?ki temu, ka?dy ma wreszcie mo?liwo??, aby od r?ki zosta? posiadaczem funkcjonalnego zegara s?onecznego, kt鏎y bardzo ?atwo mo?na samemu dostosowa? do konkretnej lokalizacji. Kt? bowiem nie chcia?by u?ywa? zegara odmierzaj?cego tylko s?oneczne godziny?
Przeznaczenie
Najwa?niejszym zadaniem modelu jest inspiracja do dobrej zabawy podczas budowy, ustawiania i korzystania z w?asnego zegara s?onecznego.
Pomimo swoich stosunkowo niewielkich rozmiar闚, zastosowania niewyszukanych materia?闚 i prostej konstrukcji, ten kartonowy model jest w istocie w pe?ni funkcjonalnym zegarem r闚nikowym. Zosta? on zaprojektowany jako tzw. zabawka edukacyjna w ten spos鏏, aby U?ytkownik mia? okazj? sam odkrywa? jego dodatkowe mo?liwo?ci. Wydruk zawiera wszystkie niezb?dne informacje, potrzebne do dostosowania zegara do konkretnej lokalizacji i jego wszechstronnego u?ytkowania. Umo?liwia to zastosowanie zegara nie tylko do wyznaczania czasu, ale tak?e do praktycznego prze?wiczenia naturalnych metod orientacji w terenie i prostych obserwacji astronomicznych, zwi?zanych z pozornym ruchem S?o?ca na sferze niebieskiej.
Mi?o?nikom gnomoniki model mo?e by? polecany jako testowy zegar s?oneczny, u?atwiaj?cy wyb鏎 potencjalnej lokalizacji pod instalacj? zegara stacjonarnego, a tak?e jako wzorzec, s?u??cy do odrysowywania i projektowania innych, w?asnych czasomierzy s?onecznych.
Dzi?ki oryginalnej formie graficznej zegara, nawi?zuj?cej do stylistyki historycznych przyrz?d闚, mo?e on by? r闚nie? traktowany jako niebanalna ozdoba, pami?tka lub prezent. Warto przy tym pami?ta?, ?e dawne przeno?ne czasomierze s?oneczne pe?ni?y funkcj? zegar闚 osobistych na d?ugo przed pojawieniem si? zegark闚 mechanicznych, czy elektronicznych.
Stosunkowo niewielki koszt (por闚nywalny z cen? gazety) pozwala wykorzysta? ten model w masowych imprezach popularyzuj?cych nauki ?cis?e i przyrodnicze oraz histori? i histori? nauki. Model zegara powsta? z my?l? o u?ytkowaniu na terytorium Polski, lecz w zasadzie r闚nie dobrze nadaje si? do wykorzystania w dowolnym miejscu na obszarze ca?ej p?kuli p?nocnej.
Opis
Tarcza letnia i instrukcja monta?u na odwrotnej stronie modelu uniwersalnego, r闚nikowego zegara s?onecznego.Model zosta? starannie opracowany pod wzgl?dem merytorycznym i estetycznym. Jak ka?dy zegar r闚nikowy tego typu, tak?e i ten sk?ada si? z dw鏂h tarcz: zimowej i letniej, umieszczonych po dw鏂h stronach arkusza kartonu w formacie A4 (z mo?liwo?ci? z?o?enia na p? do formatu A5). Dwustronny kolorowy wydruk na grubym kartonie jest laminowany, dzi?ki czemu zegar uzyskuje odpowiedni? sztywno?? i trwa?o??. Zakres godzin na tarczy letniej przebiega od 4 rano do 20, natomiast na tarczy zimowej od 6 rano do 18, z wykre?lonymi liniami godzinowymi i p?godzinnymi oraz podzia?k? co 5 minut, naniesion? na skali umieszczonej na obwodzie tarczy. Zaznaczono r闚nie? g?闚ne kierunki geograficzne, kt鏎e pomog? prawid?owo zorientowa? zegar oraz zinterpretowa? obserwacje po?o?enia S?o?ca.
Na wydruku pod tarcz? letni? zamieszczono szczeg?ow? instrukcj? przygotowania zegara do pracy dla aktualnej lokalizacji. W ustaleniu bie??cej warto?ci szeroko?ci geograficznej pomocna mo?e by? schematyczna mapka zamieszczona obok tarczy zimowej i orientacyjna lista polskich miejscowo?ci podana u do?u arkusza. Monta? zegara, dzi?ki pogl?dowym rysunkom przedstawiaj?cym ca?? sekwencj? sk?adania, jest bardzo ?atwy. Mo?e by? przeprowadzony samodzielnie przez dziecko w wieku 10-12 lat, a przy niewielkiej pomocy opiekun闚 tak?e przez m?odsze dzieci. Do monta?u potrzebne b?d? jedynie: linijka, no?yczki i s?omka (taka, jak do napoj闚), kt鏎a b?dzie odgrywa?a rol? wskaz闚ki (tzw. polosa), oraz ewentualnie gumka-recepturka, szpilka, spinacz, lub kawa?ek ta?my klej?cej, kt鏎e zamocowane do wskaz闚ki mog? pe?ni funkcj? ogranicznika, pomocnego przy unieruchomieniu tarczy w odpowiedniej pozycji. Dzi?ki temu, ?e w modelu jest ju? wykonany okr?g?y otw鏎 na wskaz闚k?, a pozosta?e linie prostych naci?? s? czytelnie zaznaczone, monta? zegara jest niemal?e natychmiastowy. Preferowana ?rednica s?omki wynosi 4 mm, ale zegar mo?na stosunkowo ?atwo przystosowa? do s?omki o innej ?rednicy. Zamiast s?omki mo?na wykorzysta? inne przedmioty, takie jak: patyczek, o?闚ek, itp., pod warunkiem, ?e s? one proste i maj? g?adkie powierzchnie.
Ze wzgl?du na mo?liwo?? wykorzystania w charakterze wskaz闚ki s?omki (lub patyczka) o dowolnej ?rednicy – tj. takiej, jak? aktualnie dysponuje U?ytkownik – grubo?? wskaz闚ki nie zosta?a uwzgl?dniona na skali godzinowej cyferblatu. Dlatego nale?y przyj??, ?e aktualny czas na tarczy zegara (tzw. lokalny prawdziwy czas s?oneczny) wskazuje po prostu ?rodek cienia s?omki (wskaz闚ki). Dok?adno?? odczytu czasu zale?y od grubo?ci wskaz闚ki oraz staranno?ci U?ytkownika i mo?e zawiera? si? w granicach od 5 do 15 minut. Inn? spraw? jest to, ?e tak jak ka?dy zegar s?oneczny, r闚nie? i ten czasomierz wskazuje lokalny prawdziwy czas s?oneczny, kt鏎y r?ni si? od stosowanego w ?yciu codziennym czasu cywilnego (oficjalnego). Na dodatek r?nica ta zmienia si? w ci?gu roku i zale?y jeszcze od d?ugo?ci geograficznej, na jakiej u?ywany jest zegar.
R闚nikowy zegar s?oneczny ustawiony w pozycji roboczej w okresie zimowym. Widok z g鏎y. W okresie jesienno-zimowym tarcza letnia (na g鏎ze, tu niewidoczna) pozostaje w cieniu, S?o?ce o?wietla tylko tarcz? zimow?.Pod tarcz? zimow? zegara podano wi?c nie tylko dok?adn? instrukcj? prawid?owego ustawienia czasomierza, ale r闚nie? przeliczenia jego wskaza? na czas cywilny. Niezb?dne dane zebrano w formie dw鏂h tabel, zawieraj?cych warto?ci odpowiednich poprawek. Spos鏏 ich wykorzystania zilustrowano jasnym przyk?adem liczbowym. Zamieszczenie instrukcji u?ytkowania zegara w tym w?a?nie miejscu zosta?o dobrze przemy?lane. Dzi?ki temu, po zmontowaniu zegara do pozycji roboczej, ta cz??? opisu jest nadal widoczna i mo?na si? do niej na bie??co odwo?ywa? w trakcie normalnego u?ytkowania czasomierza.
Warto doda?, ?e zebrane informacje mog? by? z powodzeniem zastosowane r闚nie? do wi?kszo?ci innych, najbardziej rozpowszechnionych rodzaj闚 zegar闚 s?onecznych (wertykalnych i horyzontalnych), tak?e tych stacjonarnych.
U?ytkowanie
Naturalnym mankamentem zegara r闚nikowego jest brak mo?liwo?ci korzystania z niego w dniach bliskich r闚nonocy wiosennej i jesiennej. W tym bowiem czasie "s?o?ce przenosi si?" z jednej tarczy na drug?. Nast?pna niedogodno?? w u?ytkowaniu tego typu zegara s?onecznego r闚nie? jest naturaln? konsekwencj? zasady jego dzia?ania. Polega ona na nieco utrudnionym korzystaniu z tarczy zimowej, gdy w okresie od r闚nonocy jesiennej do wiosennej wskazania zegara trzeba odczytywa? zerkaj?c na t? tarcz? niejako od do?u.
Natomiast niew?tpliw? zalet? zegara s?onecznego typu r闚nikowego jest jego prostota i uniwersalno??, przejawiaj?ce si? r闚n? (jednostajn?) podzia?k? skali godzinowej, kt鏎a jest zawsze taka sama, niezale?nie od miejsca lokalizacji czasomierza. Z tego wzgl?du zegar r闚nikowy nadaje si? doskonale do roli zegara przeno?nego (podr?nego). Trzeba jedynie zadba? o odpowiednie nachylenie tarczy zegara (i wskaz闚ki) – adekwatnie do bie??cej szeroko?ci geograficznej oraz w?a?ciwe ustawienie czasomierza wzgl?dem lokalnego po?udnika, w czym pomo?e – jak ju? wspomniano – przyst?pnie napisana instrukcja.
Zastosowania
Poza swoim podstawowym zadaniem wskazania aktualnego czasu dziennego (godzinowego), s?oneczny zegar r闚nikowy mo?e pe?ni? r闚nie? wi?cej funkcji.
Jednym z opisanych w modelu sposob闚 wykorzystania zegara r闚nikowego jest u?ycie go do wyznaczenia kierunk闚 stron ?wiata i orientacji w terenie. Do takiej roli zegara s?onecznego nawi?zuje zreszt? jego dawna polska nazwa – kompas s?oneczny.
Tarcza zimowa r闚nikowego zegara s?onecznego, ustawionego w Toruniu w dniu 27 listopada 2013r. Widok od strony po?udniowej. ?rodek cienia wskazuje mniej wi?cej godzin? 10:35 prawdziwego czasu s?onecznego – jest zatem oko?o 10:08 czasu cywilnego.Kolejn? funkcj?, kt鏎? mog? realizowa? czasomierze s?oneczne, jest odmierzanie dat kalendarzowych. Ka?da tarcza modelowego zegara ozdobiona jest graficznymi symbolami sze?ciu znak闚 zodiaku, w?a?ciwymi dla danej po?owy roku (na tarczy zimowej odpowiadaj? one okresowi jesienno-zimowemu, na tarczy letniej – wiosenno-letniemu). U?ytkownik mo?e zmodyfikowa? tarcze wed?ug swoich indywidualnych potrzeb – wyrysowuj?c na nich dodatkowe linie (poprzeczne wzgl?dem linii godzinowych), wyznaczone przez poruszaj?cy si? w ci?gu danego dnia cie? jakiego? znacznika (tzw. nodusa), np. w postaci szpilki przymocowanej na sta?e do wskaz闚ki. W ten spos鏏 zaznaczona zostaje konkretna data kalendarzowa zwi?zana np. z wa?nym wydarzeniem, rocznic?, itp. Specyficzn? w?asno?ci? czasomierzy s?onecznych jest to, ?e poza granicznymi liniami wyznaczaj?cymi daty przesile?, ka?da z pozosta?ych linii kalendarzowych odpowiada dw鏔 dniom, nale??cym do dw鏂h r?nych p鏎 roku (jesieni i zimy, lub wiosny i lata).
Rola w edukacji i popularyzacji
Pomimo niew?tpliwych walor闚 edukacyjnych [2] i du?ego potencja?u popularyzatorskiego [3] zegara s?onecznego do tej pory brak by?o odpowiedniego modelu, kt鏎y m鏬?by by? wykorzystywany w skali ca?ego kraju. Intencj? autora jest zape?ni? t? luk?, dostarczaj?c og鏊nie dost?pny, ?atwy w wykonaniu i u?ytkowaniu model zegara uniwersalnego, kt鏎y pomimo swej prostoty b?dzie przekazywa? istotne tre?ci edukacyjne.
Warto zauwa?y?, ?e praca zegara r闚nikowego doskonale ilustruje astronomiczne uwarunkowania wyst?powania p鏎 roku na Ziemi. Zw?aszcza naturalne zjawisko zmiany tarczy roboczej, zachodz?ce dwa razy w roku, ?wietnie akcentuje pozorne przej?cie S?o?ca przez r闚nik, mi?dzy p?nocn? i po?udniow? p?kul?. Dzi?ki temu model zegara r闚nikowego mo?na wykorzysta? tak?e jako warto?ciow? pomoc naukow? w zakresie geografii i astronomii.
Nawi?zuj?c do funkcji edukacyjnych na tarczy zegara rozmieszczono schematyczne rysunki globu, przedstawiaj?ce iluminacj? Ziemi: na tarczy zimowej – w dniu przesilenia zimowego, na tarczy letniej – w dniu przesilenia letniego. W ?rodku tarczy, wzorem dawnych zegar闚 s?onecznych umieszczono symboliczne przedstawienie S?o?ca. Rysunki te utrzymane s? w stylu starych rycin z atlas闚 i tablic astronomicznych, przez co nadaj? one ca?emu zegarowi oryginalny wygl?d, nawi?zuj?cy nieco do historycznych instrument闚 naukowych.
Ponadto na schematach globu ziemskiego czerwon? kropk? zaznaczono aktualne dla danej godziny po?o?enie zegara w odniesieniu do kierunku (azymutu) S?o?ca i granicy cienia, dziel?cej glob na cz??? dzienn? i nocn?. W ten spos鏏 zilustrowano, jak dobowy ruch wirowy Ziemi przek?ada si? na pozorny ruch S?o?ca na sferze niebieskiej. Pomaga to zinterpretowa? obserwacje po?o?enia S?o?ca i skorelowa? je ze wskazaniami zegara.
Tarcza zimowa r闚nikowego zegara s?onecznego, 27 listopada 2013r. Po kolejnych 5 minutach od pierwszego odczytu cie? wskaz闚ki przesun?? si? i wskazuje teraz oko?o 10:40 'czasu toru?skiego'. Na urz?dowych zegarkach jest natomiast godzina 10:13.Warto przypomnie?, ?e wywodz?cy si? z antycznej cywilizacji zegar s?oneczny nale?y do najstarszych instrument闚 naukowych. Idea pomiaru czasu za pomoc? przyrz?du pozbawionego ruchomych cz??ci nadal imponuje prostot?. W istocie zasada dzia?ania zegara s?onecznego wykorzystuje zadziwiaj?co precyzyjny, jak na swoj? skal? wielko?ci, mechanizm Uk?adu S?onecznego. Dla os鏏 zainteresowanych zg??bieniem historii rozwoju gnomoniki – dawnego dzia?u astronomii dotycz?cego zegar闚 s?onecznych, gwiazdowych i ksi??ycowych – podano odno?nik do polskiego portalu gnomonika.pl oraz artyku?u [4], gdzie znale?? mo?na dalsze informacje na temat zar闚no historycznych, jak i wsp?czesnych zegar闚 s?onecznych.
W g鏎nej cz??ci tarczy zegarowej, w miejscu wolnym od linii godzinowych, w roli motta zegara umieszczono cytat z dzie?a Miko?aja Kopernika De revolutionibus: "A w ?rodku wszystkich ma sw? siedzib? S?o?ce" – na tarczy letniej w j?zyku polskim, a na zimowej w oryginale – po ?acinie. Cytat ten jest kwintesencj? teorii heliocentrycznej i trafnie nawi?zuje do kluczowej roli S?o?ca w naszym uk?adzie planetarnym. Ponadto obecno?? tej sentencji przypomina o astronomicznych podstawach rachuby czasu. Tablica s?oneczna Kopernika na zamku w Olsztynie jest jedynym zachowanym dzisiaj oryginalnym instrumentem obserwacyjnym wielkiego astronoma. Pos?u?y?a mu ona do bada? maj?cych na celu m.in. zreformowanie systemu kalendarza julia?skiego. Warto wiedzie?, ?e tak?e wsp?cze?nie, w dobie nadzwyczaj dok?adnych i niezawodnych zegar闚 atomowych i optycznych, nasz? skal? czasu u?ywan? w ?yciu codziennym dopasowuje si? co pewien czas do rytmu (niezupe?nie regularnego, jak si? okazuje), wyznaczanego przez momenty g鏎owania S?o?ca na niebie.
W dniu 27 listopada w Toruniu po przerwie spowodowanej zachmurzeniem s?o?ce wr鏂i?o na tarcz? zegara r闚nikowego pozwalaj?c odczyta? godzin? 11:15 czasu prawdziwego – zatem teraz jest ju? oko?o 10:48 czasu cywilnego.Model zegara stymuluje wyobra?ni? i pozwala lepiej zrozumie? astronomiczne podstawy dzia?ania zegar闚 s?onecznych. Jak ?atwo si? przekona?, r闚nikowy zegar s?oneczny odmierza godziny r闚ne, a wi?c takie, kt鏎e le?? u podstaw wsp?czesnego systemu pomiaru czasu matematycznego. Przed bardziej dociekliwym U?ytkownikiem otwiera si? mo?liwo?? badania znaczenia, jakie dla pomiaru czasu matematycznego (jednostajnego) ma warunek ustawienia wskaz闚ki (polosa) wzd?u? osi obrotu Ziemi. Rozwa?ania na ten temat mo?na wspom鏂 samodzielnymi do?wiadczeniami – do tego celu zegar r闚nikowy nadaje si? wr?cz idealnie. Kolejnym zadaniem, jakie mo?e spr鏏owa? rozwi?za? U?ytkownik modelu, jest wyja?nienie, dlaczego skale godzinowe zegar闚 horyzontalnych i r闚nikowych, kt鏎e przecie? tak?e odmierzaj? godziny r闚ne, tak zasadniczo r?ni? si? od jednostajnej skali godzinowej zegara r闚nikowego. Nast?pnym intryguj?cym zagadnieniem, lecz ju? nieco trudniejszym – odwo?uj?cym si? do specyfiki ruchu obiegowego Ziemi wok? S?o?ca, jest okre?lenie ?r鏚e? r?nicy wskaza? zegara s?onecznego i czasu oficjalnego. W tym miejscu powraca tak?e sprawa kontekstu historycznego i geograficznego, zwi?zanego z wprowadzeniem stref czasowych.
Jak wida? model zegara mo?na wykorzysta? na wiele sposob闚 i u?y? do popularyzacji r?nych dziedzin wiedzy, takich jak: astronomia, geografia i historia nauki.
Dost?pno??
Dzi?ki zamieszczeniu sentencji nawi?zuj?cej do dzie?a Miko?aja Kopernika model zegara nabiera charakteru swoistej pami?tki naukowej z Torunia, kt鏎y jest nie tylko rodzinnym miastem Kopernika, ale r闚nie? o?rodkiem nowoczesnej astronomii, uprawianej na Uniwersytecie Miko?aja Kopernika i Zak?adzie Astrofizyki Centrum Astronomicznego PAN im. Miko?aja Kopernika. W tak?, stosunkowo niedrog? pami?tk? z ?atwo?ci? b?dzie si? m鏬? zaopatrzy? ka?dy turysta odwiedzaj?cy Toru?.
Modele zegara mo?na bowiem znale?? m.in. w: toru?skim Planetarium, sklepikach i kramach z pami?tkami porozrzucanymi na Star闚ce, ksi?garniach w Centrum miasta i toru?skim Centrum Nowoczesno?ci "M?yn Wiedzy". Dla os鏏 nieplanuj?cych obecnie wizyty w Toruniu sprzeda? detaliczn? modelu ju? wkr鏒ce b?dzie prowadzi sklep internetowy Eksperymentuj! (http://www.eksperymentuj.pl/).
Ze wzgl?du na walory edukacyjne modelu i uniwersalno?? jego zegara wskazane by?oby, aby docelowo model ten znalaz? si? r闚nie? w ofercie sklepik闚 funkcjonuj?cych przy innych instytucjach zajmuj?cych si? popularyzacj? nauki, planetariach i muzeach zwi?zanych z postaci? Miko?aja Kopernika oraz histori? nauki i techniki.
Podsumowanie
Nale?y mie? nadziej?, ?e ka?dy U?ytkownik modelu uniwersalnego zegara s?onecznego znajdzie w nim co? ciekawego dla siebie i wykorzysta go do rozwoju w?asnych zainteresowa?.
Cz??? os鏏 zapewne zadowoli si? jedynie mo?liwo?ci? wypr鏏owania dawnej metody pomiaru czasu. Niew?tpliwie u?ytkowanie samodzielnie wykonanego zegara s?onecznego b?dzie ?r鏚?em satysfakcji dla wielu os鏏.
By? mo?e niekt鏎zy U?ytkownicy zechc? tak?e skorzysta? z dodatkowych funkcji oferowanych przez ten model i odkrywanie tych mo?liwo?ci b?dzie dla nich ?r鏚?em dobrej zabawy. Mo?liwe nawet, ?e dla kogo? zegar s?oneczny stanie si?, wzorem Miko?aja Kopernika, inspiracj? do podj?cia w?asnych obserwacji astronomicznych.
Z kolei dla os鏏 o zainteresowaniach humanistycznych najbardziej atrakcyjny mo?e okaza? si? kontekst historyczny i ?wiadomo?? przynale?no?ci idei zegara s?onecznego do fundamentu dziedzictwa cywilizacyjnego.
Mo?na w ko?cu przypuszcza?, ?e u wielu os鏏 zegar s?oneczny wywo?a r闚nie? og鏊n? refleksj? nad naturalnym rytmem ca?ej Przyrody, wyznaczanym przez pozorn? w?dr闚k? S?o?ca po niebie.
W odczuciu autora ka?dy z tych wynik闚 b?dzie udan? realizacj? celu, dla kt鏎ego powsta? 闚 model.
Wi?cej informacji pod adresem e-mail autora: przeciu[AT]fizyka.umk.pl
© 2013 by GNOMONIKA.pl
Autor: Krzysztof Przegi?tka
liczba wizyt: 7866 | ocena: 4,00 (g這s闚: 1) | komentarze: 7
Przypisy
  • Autorem opracowania jest Krzysztof Przegi?tka, a przygotowanie do druku wykona?o Wydawnictwo Toru?skiego Oddzia?u Towarzystwa Naukowego Organizacji i Kierownictwa "Dom Organizatora".
  • Zegar s?oneczny jako przyrz?d dydaktyczny; Maria Pa?k闚; Urania – Post?py Astronomii, nr 3 (699), 2002, str.: 132-136.
  • Zegary s?oneczne Torunia: warsztaty, wyk?ady i spotkania; Dariusz Oczki; Urania – Post?py Astronomii, nr 4 (754), 2011, str. 174; http://gnomonika.pl/news.php?id=50.
  • Dawne i wsp?czesne zegary s?oneczne w Toruniu na tle rozwoju metod pomiaru czasu
    K Przegi?tka, M Przegi?tka, A Strobel, Rocznik Muzeum Okr?gowego w Toruniu, t. XVIII, 2009, str.: 33-61; http://repozytorium.umk.pl/handle/item/
Komentarze z Forum
25.11.2013 11:12
Dharani
Fajna inicjatywa  <img src='/forum/images/smilies/icon_e_smile.gif'>
Wi?cej o zegarach s?onecznych w Katalogu: http://allegro.pl/katalog-zegarow-slone ... 71452.html
29.11.2013 01:17
rkpior
Zegary od Przecia s? super. U mnie w Astro Arena te? mo?na je kupi?  <img src='/forum/images/smilies/icon_e_smile.gif'> Uzywam ich na zaj?ciach w moim Kole Astronomicznym w Kaliszu oraz na warsztatach w Uniwersytecie Dzieci?cym UNIKIDS. Za??czam zdj?cie z zabawy zegarem w Namys?owie. S?o?ca nie by?o, ale pomogli?my sobie latark?. Latarka udawa?a S?o?ce bez zarzutu, a zegar sprawowa? si? ?wietnie!
RKP
02.12.2013 10:26
przemek
Radku, dzi?ki za komentarz. Zatem wygl?da na to, ?e obecnie najwi?cej zegar闚 s?onecznych w Polsce jest w Toruniu i Kaliszu.
Darku, chyba b?dziesz usia? uwzgl?dni? nowe dane w katalogu i uaktualni? ranking miast najbogatszych w s?oneczniki  <img src='/forum/images/smilies/icon_e_wink.gif'>
06.04.2014 09:03
przemek
W dniu r闚nonocy wiosennej S?oneczko przekroczy?o r闚nik i teraz d?u?ej b?dzie o?wietla?o p?nocn? p?kul?  <img src='/forum/images/smilies/icon_e_smile.gif'>
Na naszym zegarze odpowiada to przej?ciu S?o?ca z dolnej tarczy zimowej, na letni? skierowan? ku g鏎ze.
Poni?ej za??czam zdj?cia wykonane w Toruniu w s?oneczn? niedziel?, 6 kwietnia.
Zdj?cia zegara letniego w akcji s? widoczne tutaj: viewtopic.php?f=4&t=3176 .
06.04.2014 09:14
przemek
Zdj?cia zegara letniego w akcji s? widoczne tutaj: viewtopic.php?f=4&t=3176 .
07.07.2015 01:03
przemek
R闚nikowy zegar s?oneczny – jak i gdzie by? do tej pory wykorzystywany (poza dystrybucj? detaliczn?):
- 16. Piknik Naukowy Polskiego Radia i Centrum Nauki Kopernik, stoisko Centrum Nowoczesno?ci "M?yn Wiedzy" z Torunia, Warszawa, 12 maja 2012 r. (premiera wersji warszawskiej – http://gnomonika.pl/files/warszawski_ze ... nikowy.pdf);
- Imprezy organizowane przez Astro Arena – Edukacja Astronomiczna z Kalisza, zaj?cia dla dzieci w wieku przedszkolnym i m?odzie?y szkolnej, r?ne miejsca w ca?ej Polsce, od jesieni 2013 r. (wersja uniwersalna);
- Pomoc dydaktyczna na zaj?ciach dla s?uchaczy Studi闚 Podyplomowych Astronomii i Nauk Przyrodniczych, Uniwersytet Miko?aja Kopernika, Toru?, marzec 2014 r. (wersja uniwersalna);
- 3 KUJAWSKO-POMORSKI ASTRO-FESTIWAL, Golub Dobrzy?, 7 czerwca 2014 r. (oficjalna premiera wersji uniwersalnej – http://www.wiz.pl/8,1511.html);
- Seminarium nauczycieli przedmiot闚 przyrodniczych i pomoc dydaktyczna na lekcjach geografii w I Liceum Og鏊nokszta?c?cym im. Stanis?awa Konarskiego w Mielcu, Mielec, maj 2014 r. (wersja uniwersalna);
- Piknik Gnomoniczny w Ogrodzie Czasu przy Muzeum im. Przypkowskich w J?drzejowie, w ramach XVII edycji Ma?opolskich Dni Dziedzictwa Kulturowego, J?drzej闚, 24 maja 2015 r. (wersja uniwersalna – https://pl-pl.facebook.com/ZegarySlonec ... 3479108561);
- Piknik popularnonaukowy Naukowa petarda z okazji Dnia Dziecka przy Centrum Nowoczesno?ci "M?yn Wiedzy" w Toruniu, stoisko Uniwersytetu Miko?aja Kopernika, Toru?, 5 – 7 czerwca 2015 r. (premiera wersji toru?skiej).
07.07.2015 01:28
przemek
W dniu r闚nonocy wiosennej S?oneczko przekroczy?o r闚nik i teraz d?u?ej b?dzie o?wietla?o p?nocn? p?kul?
Na naszym zegarze odpowiada to przej?ciu S?o?ca z dolnej tarczy zimowej, na letni? skierowan? ku g鏎ze.
Poni?ej za??czam zdj?cia wykonane w Toruniu w s?oneczn? niedziel?, 6 kwietnia.
[attachment=2]od-poludniowego-wschodu_IMG_2722smal.jpg[/attachment]
[attachment=1]od-poludniowego-zachodu_IMG_2741small.jpg[/attachment]
[attachment=0]widok-od-polnocy_IMG_2705small.jpg[/attachment]
Zdj?cia zegara letniego w akcji s? widoczne tutaj: http://gnomonika.pl/forum/viewtopic.php?f=4&t=3176 .
Chcesz skomentowa ten artyku b康 do陰czy do trwaj帷ej dyskusji?
Wejd na Forum i podziel si z nami swoimi przemy郵eniami i wra瞠niami.